'Kaften vol met brieven van luisteraars bewijzen dat Magdalena echt wel populair is'
Diederik Van Der Veken is één van de drijvende krachten van de enige nationale oldiesradio die Vlaanderen rijk is nl. kabelradio Magdalena. Hij presenteerde zijn eerste radioprogramma op 9 oktober 1979. In de jaren ’80 presenteerde hij vervolgens bij diverse lokale radio’s waaronder bij Radio Park te Brasschaat. Hij was ook programmaleider bij: Radio Horizon te Schoten, Radio SIS Kempen, Radio Kempen en Radio Zoë. Het leek ons dan ook interessant om eens een interviewtje af te nemen met Diederik.

Je hebt al vele radiowaters doorzwommen in het Vlaamse radiowereldje. Wat is je over het algemeen bijgebleven in al je ervaringen?

Het enthousiasme en de gedrevenheid van de mensen die 20 jaar geleden het monopolie probeerden te doorbreken. Niks was hen teveel om hun doel te bereiken. Helaas zijn dat soort pioniers in de loop der jaren langzaam maar zeker uitgestorven. Enerzijds heeft de lokale sector zichzelf kapotgemaakt door het amateuristische karakter niet op tijd te kunnen omzetten in een renderend radiobedrijf. Daarbij komt de slechte wil van de overheid die er ook jarenlang alles aangedaan heeft om deze neerwaartse spiraal in de hand te werken door allerlei betuttelende maatregelen. Verder blijft het frapant hoe de huidige VRT-zenders absoluut overgeprotectioneerd worden ten opzichte van de lokale en commerciele sector. Alle Europese regels worden hier aan de laars gelapt door een stel ambtenaren die steeds weer roepen hoe goed het allemaal wel gaat. Wanneer de concurrentie geen kans wordt geboden zal het altijd goed gaan met de VRT. Het ging ook goed met Stalin in de voormalige USSR, daar was namelijk ook geen alternatief.

Wat waren je taken als “programmaleider” bij tal van lokale radio’s in de jaren ’80? Ik neem aan dat de taken van een huidige “programmaleider” er met de komst van de netwerken heel anders is gaan uitzien?

Een programmaleider was in die tijd altijd de spreekwoordelijke kop van jut. Iemand kon niet komen, tja, dan maar rondbellen of zelf inspringen. Of meegenomen worden naar de kantoortjes van de BOB voor het zoveelste verhoor en de zoveelste verklaring af te leggen. Wel plezierige tijden hoor. Verder ervoor zorgen dat de zender in de lucht bleef en af en toe spreekwoordelijke brandjes blussen. Nu houdt een programmaleider zich duidelijker met meer ernstige dingen bezig. Hij is verantwoordelijk samen met de musicdirector voor de kleuring van de zender, elk op hun gebied. Verder moet hij absoluut inventief zijn en proberen om zijn air-talent in goede banen te leiden en een uniform product af te leveren. Hij moet volgens mij ook met zijn neus in de richting van de salesafdeling staan. Dat levert de beste resultaten in de markt.

Je hebt Radio Magdalena mede uit de grond gestampt. Vanwaar kwam de idee om te starten met een oldiesradio voor Vlaanderen?

Dit concept hadden wij met succes lokaal al uitgeprobeerd. We weten dus dat het werkt. Er was geen andere manier om nationale radio te maken op dat ogenblik, dus was de keuze snel gemaakt. Verder moet je kijken dat wanneer je een radiostation in de markt plaatst, dat het een verrijking moet zijn tov de bestaande zenders. Is dat niet het geval heb je geen schijn van kans. Waarom zouden luisteraars naar jou zender komen als elke zender net hetzelfde programmeert? Ik heb in de loop der jaren geleerd dat luisteraars in Vlaanderen de kleinere formatverschillen niet tot nauwelijks onderscheiden.

Er was even sprake van dat jullie een dossier zouden indienen bij het VCM om mee te dingen naar één van de twee nieuwe commerciëlen. Waarom besloten jullie uiteindelijk om dan toch geen aanvraag in te dienen? Hadden jullie twijfels over de slaagkansen?

Wij zijn inderdaad zeer vergevorderd geweest met ons dossier. Uiteindelijk zagen wij de bui hangen. Teveel geld uitgeven voor zenders die als onafhankelijk radiostation niet rendabel te krijgen zijn. Wij rekenden op 4 jaar om een operationeel break-even punt te bereiken. Dan de aanloopverliezen wegboeken, en dan amper 3 jaar tijd om geld te verdienen. Sorry, maar voor ons was die tijd tekort. In een steeds wisselend medialandschap weet geen hond hoe het er binnen 5 jaar zal uitzien. Welke nieuwkomers er zijn en op welke manier zij hun signaal kunnen distribueren. Maar onze kosten bleven wel doorlopen, neen dank u. Let op, wanneer VMM deze frequenties heeft, wordt dat een ander verhaal, dankzij de synergie met TV en de commerciële inspanningen van R2. Hoe moet ik nu communiceren op 33 frequenties? In godsnaam, we zien toch wel dat het al zo moeilijk werkt bij netwerken. Om een lang verhaal kort te maken: te veel geld voor te weining bereik. Het gaat hier niet over 5 frank hè!

Vorig jaar werd dan besloten een samenwerking aan te gaan met een deel van de toenmalige Maeva-ploeg. Maeva kreeg toen de Magdalena-kabelfrequenties ter beschikking om hun uitzendingen naar de luisteraar te brengen. Een project dat vroegtijdig werd stopgezet. Wat was hiervan eigenlijk de exacte reden?

Op een bepaald ogenblik wilden we onze zender 'verbreden'. Na lang spreken besloten we om radio 7 te starten. Een project wat eigenlijk onze tweede zender had moeten worden. Dat bleek niet het gewenste resultaat te geven. Op dat ogenblik kwam Maeva op de proppen. Wij hebben dan de zender wat kleuring proberen te geven door deze mensen mee in te zetten. Dat bleek echter geen goed idee. Je kan het vergelijken met een huwelijk, sommige lukken, andere mislukken. De reden is dat onze ideeen te ver uit elkaar lagen en onze prioriteiten niet gelijkgestemd waren.

Maeva voelde zich anders wel zwaar in de steek gelaten.

Zij wisten van dag 1 waar ze aan toe waren. Sommige mensen moeten leren hoofdzaken van bijzaken te onderscheiden. Het triestige Veronica-verhaal is al eens geschreven door Rob Out.

Denk je dat het Maeva-project nog slaagkansen heeft bij een eventuele come-back of ben je van mening dat het ooit zo populaire product inmiddels “voorbijgestreefd” is?

Ik hoop voor Maeva dat het hen lukt. Ze zullen zich dan wel goed moeten organiseren.

Wat zijn de reacties van de luisteraars op een oldiesradio als Magdalena?

Ik heb hier kaften vol van mensen die brieven schrijven. Dit is een zender die er niet is hé. Eens mensen naar Magdalena luisteren en binnen het profiel van de zender vallen, blijven ze er. Dat is toch fantastisch! Het is aan ons om nog meer de kabel in de picture te zetten. Wij werken echter anders dan de anderen, bv. via 'direct-mails' binnen onze doelgroep. Dat is voor ons belangrijker dan billboards aan de kant van de weg.

Vele mensen zijn van oordeel dat oudere luisteraars, de doelgroep waarop jullie mikken, hun weg naar de kabel maar heel moeizaam kunnen vinden. Gewoonten in deze bevolkingsgroep kan je zomaar niet veranderen luidt het daar. Wat zijn hieromtrent jullie ervaringen?

Veel van onze luisteraars komen van radio 2. Hoe meer radio 2 zakt, hoe meer vreugde er bij ons heerst. Radio Magdalena wil de eerste bediener van het radiotoestel aanspreken. Wij zijn een zender die je opzet als je zin hebt in deze muziek, dat is de bestaansreden. Nu al vinden 70.000 mensen de weg naar de kabel (in totaalbereik). Het dagbereik ligt hoger dan dat van de grootste lokale radio in Vlaanderen. En de radio is groeiende, als dat niet zo was, was de stekker er al lang uitgegaan... Op het einde van dit jaar zal Magdalena operationeel break-even draaien. Volgend jaar maken we al lichte winst.

Is kabelradio in Vlaanderen wel echt leefbaar op langere termijn? De vroegere kabelradio’s verdwenen één voor één wegens niet rendabel (Radio Flandria, Radio Roxy, ...). De Vlaming zou onvoldoende op de hoogte zijn van het begrip "kabelradio".

Het enige nadeel is dat je ons niet kan meenemen in de wagen. Al de rest zijn niets dan voordelen. Overigens ligt het aantal autoradioluisteraars erg laag in Vlaanderen. Het merendeel gaat dan nog naar radio 1 “Voor de dag”. De mensen luisteren voor aub 79 % thuis in Vlaanderen! Dat zijn officiële cijfers. Dat zal van kabel een rendabel medium maken. Het is onze taak om met onze potentïele luisteraars te communiceren wat de frequentie in zijn/haar woonplaats is. Toch wil dat niet zeggen dat we in de toekomst geen etherfrequentie willen. Eerst wandelen en dan lopen...

Wat vindt je zelf van de nieuwe commerciële zenders? Bieden ze luisterend Vlaanderen echt iets vernieuwend aan?

Ik wens ze beiden veel succes. Ik begrijp hun wijze van programmeren. Ik vrees dat het radiolandschap echter nog niet voldoende gedifferentieerd is. Vlaanderen bevindt zich in een embryonale fase qua radio. Langzaamaan zal iedereen zijn weg wel vinden, hoop ik.

Bedankt voor het interview !